Basın
ABD’nin Bölgedeki Yeni Denetçisi Türkiye mi?

Basın

ABD’nin Bölgedeki Yeni Denetçisi Türkiye mi?

Posta - Mehmet Ali Birand
19.01.2012

GIF (Global İlişkiler Forumu) iki yıl önce (2009) kuruldu. Siyaset, iş, bilim ve sanat çevrelerinden oluşan son derece saygın bir düşünce kuruluşu. En önemlisi, hazırladıkları raporları ideolojik açıdan değil, tamamen tarafsız bir yaklaşımla ortaya koymaları.

Son rapor, Füsun Türkmen ve Yavuz Canevi’nin eş başkanlıklarında ve Gözde Küçük’ün proje direktörlüğünde, konunun uzmanları (Hanzade Boyner, Gökhan Çetinsaya, Memduh Karakullukçu, Sönmez Köksal, Umran S. İnan, Sami Kohen, Özdem Sanberk ) tarafından hazırlandı. Konusu, Türk-ABD ilişkileri. El kitabı gibi dünden bugüne gelişmeleri inceliyor.

Bu raporu tavsiye ederim, zira içinde bulunduğumuz bölgenin nereye gittiği hiç belli değil. Tam bir karmaşa yaşanıyor. “Arap baharı” yok oldu. Yerine sert bir kış geldi. Amerika Irak’tan çıktı. İran’ın iştahı arttı. Suriye’de Esad durumunu sağlamlaştırıyormuş gibi görünüyor.

Bölgede ayakta duran, istikrar içinde hayatını sürdüren tek ülke Türkiye...

Raporun açıklandığı toplantıda çok çarpıcı izlenimler paylaşıldı. Bunların başında da Washington’un son dönemlerde Türkiye’ye sıcak yaklaşımı, ilişkilerin şimdiye kadar görülmemiş oranda olumlu gelişmesi geliyor.

ABD’nin Tükiye’ye bakışı giderek Orta Doğu ağırlıklı şekilde gelişiyor. Sanki Washington’un Orta Doğu’nun gözetimini Türkiye’ye bırakmak ve kendi dikkatini daha çok Uzak Doğu’ya kaydırmak istiyormuş gibi bir duruşu var. Baksanıza, önce Başkan Yardımcısı Biden geldi, arkasından Savunma Bakanı Panetta. Başkan Obama sık sık Erdoğan’ı arıyor ve bölgeyi konuşuyor.

Birşeyler oluyor da, acaba ne oluyor ?

Sorulan soru şu: Türkiye, bölgede ABD’ nin yeni gözetimcisi veya denetleyicisi konumuna mı sokulmak isteniyor?

Somut bir şey yok, sadece bir izlenimden söz ediyoruz.

Aslında haklı bir izlenim.

Ancak bir başka açıdan baktığımızda, bizim de Orta Doğu ile eskiye oranla çok daha fazla ilgilendiğimiz bir gerçek. Böyle bir izlenimin doğmasındaki etkenleri şöyle sıralayabiliriz:

- Ak Parti’nin kimliği (İslam ülkeleriyle dayanışma)

- Davutoğlu’nun kişisel yaklaşımı (Türkiye’nin küresel rol oynaması)

- Arap halklarının ayaklanması

- Türkiye’nin AB seçeneğinin gündemden çıkması

Bütün bu gelişmeler, Türkiye’ye bakışları ve Türkiye’nin konumunu etkiliyor. Bölgedeki varlığı giderek değişik yorumlara neden oluyor.

GIF çalışmalarıyla kendinden çok söz ettirecek bir kuruluş. Eğer hem GIF’i tanımak hem de değindiğim rapora ulaşmak isterseniz şu adrese bir göz atın : www.gif.org.tr